Vlaanderen elektrisch aan kop, maar extra laadpunten nodig tegen 2030
Waarom laadinfrastructuur de sleutel wordt tot succes richting 2030 en daarna
Elektrisch rijden is in Vlaanderen allang geen toekomstmuziek meer. Terwijl Europa het verbod op wagens met verbrandingsmotoren richting 2035 heeft afgezwakt, blijft Vlaanderen vastberaden inzetten op e-mobility. Dat blijkt duidelijk uit een grootschalige, tweejarige studie van RetailSonar, uitgevoerd met steun van VLAIO en EFRO. De conclusie is helder: Vlaanderen behoort tot de Europese subtop qua elektrische wagens, maar zonder gerichte investeringen dreigt de laadinfrastructuur een rem te worden op verdere groei.
Vlaanderen boven Europees én Belgisch gemiddelde
Volgens cijfers van de Europese Unie is vandaag al 29% van de nieuw ingeschreven wagens in België volledig elektrisch. Dat is ruim boven de Europese doelstelling van 20% en plaatst België net achter koplopers zoals Scandinavië en Nederland. Vlaanderen doet daar nog een schepje bovenop: 34% van de nieuwe inschrijvingen in 2024 was er elektrisch.
In absolute cijfers rijden er momenteel 574.787 elektrische wagens en plug-in hybrides rond op Vlaamse wegen. Dat komt neer op ongeveer 8,5% van het totale wagenpark. Een indrukwekkende groei, maar volgens de marktprognoses zal dit aantal tegen 2030 meer dan verdubbelen. En daar wringt het schoentje.
Vandaag voldoende laadpunten, morgen niet meer?
Vlaanderen telt vandaag zo’n 68.000 publieke laadpunten, samen goed voor een laadcapaciteit van ongeveer 924 MW. Voor de huidige vraag volstaat dat netwerk. Maar wie vooruitkijkt, ziet snel dat dit niet genoeg zal zijn.
Tegen 2030 is een laadcapaciteit van 1.508 MW nodig. Dat betekent een toename van 63%, ofwel bijna 600 MW extra. Met de huidige infrastructuur zou dan slechts ongeveer 61% van de laadvraag gedekt zijn. Anders gezegd: er is nog 39% extra capaciteit nodig om Vlaanderen klaar te maken voor 2030. En wie nog verder kijkt, ziet dat tegen 2050 zelfs vijf keer zoveel laadpunten nodig zullen zijn als vandaag, als de huidige groeicurve aanhoudt.
Grote verschillen tussen en binnen gemeenten
Een van de meest opvallende inzichten uit de studie is hoe ongelijk de laadinfrastructuur vandaag verdeeld is. 51 van de 300 Vlaamse gemeenten beschikken over minder dan 25% van het minimaal benodigde laadvermogen voor 2030. Tegelijk zijn er 18 gemeenten die vandaag al bijna volledig op schema zitten.
Grote steden zoals Gent, Mechelen en Hasselt scoren over het algemeen goed, maar zelfs daar blijft waakzaamheid nodig. Want de verschillen stoppen niet aan de gemeentegrenzen. Op wijkniveau blijkt de spreiding vaak nog schever: sommige wijken hebben relatief veel laadpunten, terwijl andere – soms vlakbij – nauwelijks infrastructuur hebben.
Wijkgerichte data als sleutel tot succes
De Vlaamse overheid stimuleert steden en gemeenten om normaalladers te plaatsen op eigen terreinen. Via publieke concessies werden de afgelopen jaren al meer dan 9.500 laadpunten uitgerold, met nieuwe rondes in voorbereiding. Maar infrastructuur uitrollen is één ding, ze op de juiste plaats zetten is iets anders.
Daarom benadrukt de studie het belang van datagedreven planning. Door per wijk te analyseren waar de werkelijke laadnood zit, kunnen lokale besturen zorgen voor een evenwichtige uitbouw en vermijden dat sommige buurten achterblijven terwijl andere verzadigd raken.
Niet alleen steden en gemeenten hebben hier een rol te spelen. Voor fleetbeheerders en werkgevers is publieke laadinfrastructuur een cruciale aanvulling op thuis- en werkplekladen. Zeker in stedelijke gebieden, waar werknemers vaak geen eigen oprit hebben, is een robuust publiek netwerk essentieel om de elektrificatie van bedrijfswagens te versnellen.
Drie structurele uitdagingen voor de toekomst
De studie wijst tot slot op drie grote knelpunten die de uitrol kunnen vertragen:
- Het elektriciteitsnet staat onder zware druk en vraagt om slimme oplossingen en grote investeringen.
- De rendabiliteit van laadinfrastructuur blijft uitdagend, vooral voor snellaadpunten, die vandaag vaak maar net break-even draaien.
- Laadinfrastructuur voor elektrische trucks staat nog in de kinderschoenen, terwijl hier langs snelwegen en industrieterreinen enorme capaciteit nodig zal zijn.
Vlaanderen is goed op weg, maar timing is cruciaal
De boodschap is duidelijk: Vlaanderen doet het uitstekend op vlak van elektrische voertuigen en behoort tot de Europese voortrekkers. Maar zonder snelle, gerichte en lokaal afgestemde investeringen in publieke laadinfrastructuur dreigt dat succesverhaal te vertragen.
Data, detailniveau en doordachte planning maken het verschil. Wie vandaag slim investeert, zorgt ervoor dat elektrisch rijden morgen niet alleen duurzaam, maar ook praktisch en toegankelijk blijft voor iedereen.
Bron: RetailSonar